Άντρη Αντωνίου: «Ο δάσκαλος μπορεί να γίνει τα φτερά που χρειάζεται ένα παιδί»

Κρύβει μέσα της ένα παιδί με όλον τον πολύχρωμο κόσμο του. Συζητώντας μαζί της, ανακαλύπτεις την ευγένεια, την καλλιέργεια και την προσήνειά της και έχεις την αίσθηση ότι στην ψυχή της πνέει η αύρα της ζωής με όλες της τις εικόνες.

Η αντίληψη της λογοτεχνίας είναι ωραία και ιδιαίτερη, έτσι όπως την εκφράζει και τη διατυπώνει η Άντρη Αντωνίου, η οποία πιστεύει ότι η ομορφιά της λογοτεχνίας είναι η δύναμή της να μας δίνει ένα μέρος να ανήκουμε. Πρόκειται για μία νέα συγγραφέα που με τη δουλειά της απευθύνεται στο παιδικό και νεανικό κοινό στοχεύοντας σε κάτι ουσιώδες και μάς αποκαλύπτει την πεποίθησή της ότι η γραφή δεν χρειάζεται κραυγαλέους τόνους, αλλά αρκούν τα καλά υλικά και η μαεστρία του συγγραφέα για να αποκαλυφθεί η ομορφιά της αλήθειας της.

Στην ίδια αρέσει να επιστρέφει στους τόπους του ονείρου, της φαντασίας και της φυγής, να θερμαίνει και να συντηρεί την παρουσία εκείνων των λογοτεχνών που τείνουν να ξεχαστούν και να αξιοποιεί με σεβασμό, τρυφερότητα και υπευθυνότητα την ελληνική λογοτεχνική και πνευματική παράδοση.

Η ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ

Tο νέο βιβλίο σας με τίτλο «Εβδομηντάχρονη ετών 10», κυκλοφορεί από τις εκδόσεις «Ψυχογιός» και στις σελίδες του πραγματοποιείτε μία συναρπαστική περιπέτεια μεταξύ τεσσάρων παιδιών και μιας μυστηριώδους γυναίκας. Ποιό είναι κατά τη γνώμη σας το στοιχείο εκείνο, που θα κάνει το συγκεκριμένο βιβλίο να το αγαπήσουν τα παιδιά;
Η ατμόσφαιρα μυστηρίου που είναι διάχυτη στο βιβλίο και η δυνατή φιλία των τεσσάρων παιδιών.

Το βιβλίο απευθύνεται σε παιδιά ηλικίας 9 έως 11 ετών και τα κύρια συστατικά του είναι το μυστήριο, τα καρδιοχτύπια αλλά και η αγωνία. Τι θέλετε να δώσετε στα παιδιά ως εφόδιο μέσα από τη συγκεκριμένη ιστορία, κυρία Αντωνίου;
Αυτό δεν μπορώ να σας το αποκαλύψω, διότι θα σας αποκάλυπτα έτσι το τέλος του βιβλίου! Μπορώ όμως να σας πω ότι μέσω αυτής της ιστορίας ήθελα να δείξω στα παιδιά πως στη ζωή τους μπορούν να συνάψουν κι άλλου είδους φιλίες, εκτός από τις… αναμενόμενες.

Αυτό είναι το πέμπτο βιβλίο σας, που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις «Ψυχογιός». Θέλετε να μας μιλήσετε γι’ αυτή τη συνεργασία και να μοιραστείτε μαζί μας τα συναισθήματά σας που τα βιβλία σας βρίσκονται κάτω από την ομπρέλα ενός μεγάλου εκδοτικού οίκου και μάλιστα σε δύσκολες εποχές;
Η ευγνωμοσύνη που θα έχω πάντα στις Εκδόσεις Ψυχογιός είναι μεγάλη. Είναι ο πρώτος εκδοτικός οίκος που μου άνοιξε την πόρτα και έκανε το παιδικό μου όνειρο να γίνω συγγραφέας πραγματικότητα. Νιώθω ευγνώμων που έχω την τύχη να συνεργάζομαι με άψογους επαγγελματίες που διαθέτουν πάθος και όραμα για το παιδικό βιβλίο.

Οι σπουδές σας σχετίζονται με το Τμήμα Επιστημών της Αγωγής του Πανεπιστημίου Κύπρου και είστε δασκάλα. Πώς προέκυψε η ενασχόλησή σας με την παιδική λογοτεχνία;
Υπήρξα από μικρή λάτρης της λογοτεχνίας. Διάβαζα και έγραφα. Μετά την αποφοίτησή μου από το Πανεπιστήμιο Κύπρου ξεκίνησα να ασχολούμαι πιο σοβαρά με το γράψιμο. Πειραματίστηκα με διάφορα είδη γραφής, μέχρι να συνειδητοποιήσω πως ο τομέας μου είναι το παιδικό μυθιστόρημα. Τη μέρα που ξεκίνησα να γράφω το πρώτο μου παιδικό μυθιστόρημα -τον Μπελαδομαγνήτη- ένιωσα ένα περίεργο συναίσθημα να με κατακλύζει, σαν να πετούσαν πεταλούδες στο στομάχι μου. Από τότε παραμένω ερωτευμένη με το είδος αυτό, κυρία Δούλη.

Ο Μαξίμ Γκόρκι έχει πει: «Όταν γράφεις για παιδιά, πρέπει να γράφεις όπως ακριβώς όταν γράφεις για μεγάλους. Απλώς πρέπει να το κάνεις καλύτερα!» Τι προσόντα πρέπει να διαθέτει κατά την άποψή σας ένας συγγραφέας παιδικών βιβλίων;
Είναι απόλυτα σωστή η άποψη αυτή. Για να γράψεις ένα παιδικό βιβλίο άξιο λόγου, εκτός από το χάρισμα της γραφής, πρέπει να διαθέτεις κι ένα άλλο σημαντικό προσόν: την ικανότητα να διεισδύεις στην παιδική ψυχή. Να μην έχεις χάσει επαφή με το παιδί που ήσουν κάποτε και να μπορείς να επικοινωνείς με τα σημερινά παιδιά. Έτσι, οι ιστορίες σου θα είναι αληθινές και θα μπορούν να αγγίξουν την παιδική καρδιά.

Ποια πρέπει να είναι κατά τη γνώμη σας τα βασικά συστατικά ενός παιδικού βιβλίου, κυρία Αντωνίου;
Αξέχαστοι πρωταγωνιστές, αγωνία, μυστήριο, χιούμορ, περιπέτεια, δυνατά συναισθήματα, αληθοφανείς διάλογοι και θέματα που απασχολούν τα σημερινά παιδιά. Και βέβαια όχι διδακτισμό!

Τα παιδιά μπορούν να αφομοιώσουν σημαντικά μηνύματα μέσα από τα βιβλία και να τα υιοθετήσουν ως τρόπο ζωής;
Ναι, κυρία Δούλη. Η ομορφιά της λογοτεχνίας είναι η δύναμή της να μας δίνει ένα μέρος να ανήκουμε, ακόμη κι αν στη ζωή μας νιώθουμε αλλόκοτοι και διαφορετικοί. Οι λογοτεχνικοί ήρωες και τα προβλήματά τους μας βοηθούν να διαχειριστούμε ευκολότερα τα δικά μας προβλήματα και μας κάνουν να συνειδητοποιούμε πως τίποτα δεν είναι το τέλος του κόσμου και πως για όλα υπάρχει λύση.

Τι έχετε κερδίσει μέχρι τώρα από τη συναναστροφή σας με τα παιδιά;
Τα παιδιά με εμπνέουν να γράψω τις ιστορίες μου. Περνώ πολλές ώρες της ημέρας περιτριγυρισμένη από παιδιά. Μερικές φορές τα παρατηρώ που συζητούν, παίζουν, τσακώνονται, συμφιλιώνονται και νιώθω πως βρίσκομαι μέσα στις σελίδες ενός παιδικού βιβλίου. Τα παιδιά μού υπενθυμίζουν συχνά με τη στάση τους πως η ουσία της ζωής είναι στα απλά καθημερινά πράγματα.

Τα σημερινά παιδικά βιβλία είναι πιο τρυφερά σε σχέση με το παρελθόν;
Νομίζω πως τα σημερινά καλά παιδικά βιβλία είναι πιο τολμηρά σε σχέση με τα βιβλία που διάβαζα ως παιδί. Δεν διστάζουν να ακουμπήσουν δύσκολα θέματα ταμπού. Οι σύγχρονοι συγγραφείς δεν επιθυμούν να χαϊδέψουν τα αυτιά των παιδιών. Τους μιλούν με ειλικρίνεια και σεβασμό και δεν φοβούνται να γράψουν ιστορίες που μπορεί να κάνουν τους μικρούς αναγνώστες να δακρύσουν.

Εργάζεστε ως δασκάλα, κυρία Αντωνίου. Θέλετε να μας μιλήσετε για τους δικούς σας δασκάλους και τι είναι αυτό που κρατήσατε ως παρακαταθήκη από τη διδασκαλία τους;
Θυμάμαι πάντα με αγάπη τους δασκάλους μου. Υπήρξα ένα παιδί χαμηλού κοινωνικοοικονομικού υπόβαθρου. Οι δάσκαλοι και οι καθηγητές μου με μόρφωσαν, μου έβαλαν στην πλάτη φτερά και με έσπρωξαν να φτάσω όσο πιο ψηλά μπορούσα να φτάσω. Προσπαθώ να το θυμάμαι πάντα αυτό ως δασκάλα. Ο δάσκαλος μπορεί να γίνει τα φτερά που χρειάζεται στην πλάτη του ένα παιδί.

Ποιος θεωρείτε πως πρέπει να είναι ο ρόλος του σχολείου και ποιος του δασκάλου στην διάδοση της φιλαναγνωσίας;
Το σχολείο παγιδεύει τον δάσκαλο και το παιδί κάτω από σελίδες και σελίδες σχολικών βιβλίων. Ασφυξία. Αν ο δάσκαλος αγαπά το λογοτεχνικό βιβλίο, θα βρει τρόπο να μοιραστεί αυτή την αγάπη του με τους μαθητές του. Δεν χρειάζονται πολλά. Ας τους διαβάζει μια σελίδα από κάποιο λογοτεχνικό βιβλίο την ημέρα, και σιγά-σιγά τα παιδιά θα μυηθούν στη μαγεία της ανάγνωσης.
Σας ευχαριστώ για τις πολύ ενδιαφέρουσες ερωτήσεις σας, κυρία Δούλη!

ΤΟ ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΤΗΣ ΣΥΓΓΡΑΦΕΩΣ

Γεννήθηκε στην Κύπρο το 1980. Αποφοίτησε από το Τμήμα Επιστημών της Αγωγής του Πανεπιστημίου Κύπρου και εργάζεται ως δασκάλα. Τα παραμύθια της («Το εφταπόδι» και «Το ριζικόν») έχουν διακριθεί σε λογοτεχνικούς διαγωνισμούς.

Από τις Εκδόσεις Ψυχογιός κυκλοφορούν τα βιβλία της «Μπελαδομαγνήτης», που τιμήθηκε µε το Κρατικό Βραβείο Λογοτεχνίας Κύπρου για Μεγάλα Παιδιά και Εφήβους του 2012 και «Πηνελόπη», που συμπεριελήφθη στη βραχεία λίστα των Κρατικών Βραβείων του 2013. Το 2015 το ανέκδοτο μυθιστόρημά της µε τίτλο «Από τους τέσσερις ο τέταρτος» απέσπασε έπαινο στον διαγωνισμό της Γυναικείας Λογοτεχνικής Συντροφιάς. Είναι μέλος του Κυπριακού Συνδέσμου Παιδικού και Νεανικού Βιβλίου καθώς και του ελληνικού τμήματος του SCBWI (Society of Children’s Book Writers and Illustrators).

Το τελευταίο της βιβλίο που έχει τίτλο «Εβδομηντάχρονη ετών 10» και απευθύνεται σε παιδιά ηλικίας 9 έως 11 ετών κυκλοφορεί κι αυτό από τις εκδόσεις Ψυχογιός.

*Η συνέντευξη δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα “Τα Μετέωρα” στις 9 Νοεμβρίου 2018.

Ακολουθήστε το tameteora.gr στο Google News!