Υπάρχουν στο λογοτεχνικό στερέωμα συγγραφείς γενναιόδωροι που σε κατακτούν από την πρώτη αράδα και σε κάνουν τελειώνοντας το βιβλίο τους να έχεις τη χαρά του ταξιδιώτη που φτάνει στον αγαπημένο του προορισμό.
Κι απ’ αυτόν τον προορισμό να έχεις τη δυνατότητα να ρίξεις το βλέμμα σου μακριά, στο παρελθόν και στο μέλλον, να δεις το δρόμο που διάνυσες και το δρόμο που είναι μπροστά σου ανοιχτός, πλούσιος σε καινούριες γνωριμίες και σε ακόμα περισσότερη γνώση.
Η Ιφιγένεια Βουρδούνη ανήκει σ’ αυτή την κατηγορία των συγγραφέων. Διαθέτει παιδεία, απίστευτη καλλιέργεια και ολοκληρωμένη σκέψη. Στην γραφή της διακρίνεται μια πυκνή και ένθερμη εσωτερικότητα. Η χαρά με την οποία «υπηρετεί» τη λογοτεχνία δεν κρύβεται.
Παρά το γεγονός ότι είναι δικηγόρος κατάφερε να κάνει πραγματικότητα αυτό που είχε ονειρευτεί. Γράφει με ενθουσιασμό, με ζήλο, με λαχτάρα και σίγουρα θα έχει διάρκεια στην λογοτεχνική και εκδοτική παραγωγή.
Για εκείνη η συγγραφή είναι πρωτίστως, αν όχι εξ’ ολοκλήρου, συναίσθημα και η πανεπιστηµιακή µόρφωση ή η επιτυχηµένη επαγγελµατική πορεία δεν αποτελούν ούτε προαπαιτούµενο αλλά ούτε και εχέγγυο στο να µπορεί κάποιος να εκφράσει, και πολύ περισσότερο να αποτυπώσει µε επιτυχία τα συναισθήµατά του.
Πιστεύει ακόμη ότι η συγγραφή αποτελεί µια µορφή αφύπνισης της σκέψης και σίγουρα µια έξοδο κινδύνου από τα αδιέξοδα της καθηµερινότητας μας.
Η ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ
«Οι ελαιώνες του Βερολίνου» είναι ο τίτλος του πρώτου σας βιβλίου που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις «Κέδρος» και πρόκειται για ένα βιβλίο μέσα από τις σελίδες του οποίου ξεχύνονται εικόνες μοναδικά αποτυπωμένες, εικόνες που ζωντανεύουν ζοφερές θύμησες, εικόνες που προκαλούν πόνο, αποτροπιασμό, οργή, συγκίνηση. Θέλετε να μας αποκαλύψετε πώς μία διακεκριμένη δικηγόρος τα καταφέρνει τόσο καλά με τη συγγραφή;
Παρά το γεγονός ότι η νομική σκέψη βοηθάει τον δομημένο λόγο και συμβάλλει στην πληρότητα της έκφρασης δεν θα έλεγα πως συνδέεται με κάποιον τρόπο με τη λογοτεχνία. Και τούτο, διότι η συγγραφή είναι πρωτίστως, αν όχι εξ’ ολοκλήρου, συναίσθημα. Κατά την άποψή μου λοιπόν η πανεπιστημιακή μόρφωση ή η επιτυχημένη επαγγελματική πορεία δεν αποτελούν ούτε προαπαιτούμενο αλλά ούτε και εχέγγυο ότι κάποιος μπορεί να εκφράσει, και πολύ περισσότερο να αποτυπώσει με επιτυχία τα συναισθήματα του.
«Οι ελαιώνες του Βερολίνου» είναι ένα βιβλίο που συγκλονίζει τον αναγνώστη καθώς διαβάζει τις θυσίες της Θοδώρας και του Ιάκωβου προς την πατρίδα. Πόσοι τέτοιοι ήρωες έμειναν αφανείς; Ποια ήταν τα συναισθήματα σας καθώς γράφατε το βιβλίο, κυρία Βουρδούνη;
Υπάρχουν αμέτρητοι ήρωες, κυρία Δούλη. Θεωρώ όμως ότι τους ήρωες δεν τους δημιουργούν συγκεκριμένες εποχές, αλλά ότι αυτοί πάντα υπάρχουν απλά αναδεικνύονται μέσα από τις δύσκολες καταστάσεις, τις δοκιμασίες και τα διλήμματα της ζωής. Σε σχέση με τα συναισθήματά μου κατά τη συγγραφή θα σας πω μόνο πως ήταν ίδια με εκείνα του αναγνώστη. Συνέπασχα με τους ήρωές μου, χαιρόμουν μαζί τους απλά η μόνη διαφορά με τον αναγνώστη ήταν πως εγώ έκλαιγα πριν ακόμη ολοκληρώσω μια πολύ συγκινητική σκηνή, διότι γνώριζα από πριν την κατάληξή της.
Σας ήταν εύκολο να συνδυάσετε ιστορία και μυθοπλασία μαζί;
Ο συνδυασμός της ιστορίας και της μυθοπλασίας ήταν για εμένα το δυσκολότερο ίσως κομμάτι της συγγραφής. Παρά το γεγονός ότι η ιστορική τεκμηρίωση δεν αποτέλεσε πρωταρχικό μου στόχο και ενώ γνώριζα ότι σε κάθε περίπτωση θα υπήρχαν αντίθετες απόψεις, αντιρρήσεις και ενστάσεις στο επίπεδο των ιστορικών αναφορών, δεν ήθελα το βιβλίο μου να περιλαμβάνει ιστορικές ανακρίβειες.
Η γραφή σας ρέει αβίαστα και παρόλο που είναι η πρώτη σας συγγραφική απόπειρα είναι μεστή, λιτή και δωρική. Υπήρχε ωστόσο κάποιος χαρακτήρας της ιστορίας σας που να σάς ταλαιπώρησε περισσότερο;
Ο μόνος χαρακτήρας που με ταλαιπώρησε ήταν εκείνος της Ασπασίας και τούτο, διότι ήταν ο μόνος χαρακτήρας που ταλανίστηκε ηθικά. Όλοι οι υπόλοιποι, ακόμη και τις στιγμές που βρέθηκαν σε τρομερά διλήμματα, τελικώς είχαν μια πολύ ξεκάθαρη στάση απέναντι στα πράγματα, με συγκεκριμένες επιδιώξεις και τρόπους για να τις πετύχουν.
Με τη χαρισματική σας πένα καταφέρνετε να δώσετε στον αναγνώστη μια σφαιρική εικόνα των επιπτώσεων της σφοδρότερης πολεμικής αναμέτρησης που γνώρισε η ανθρωπότητα, αυτής του Β’ Παγκοσμίου πολέμου. Θα χαρακτηρίζατε το βιβλίο σας ιστορικό μυθιστόρημα;
Στο ιστορικό μυθιστόρημα ο πυρήνας της συγγραφής είναι η ιστορία και η μυθοπλασία έπεται ως το μέσο για την ανάδειξη των ιστορικών γεγονότων. Όπως προείπα στη δική μου περίπτωση δεν ισχύει αυτό. «Οι ελαιώνες του Βερολίνου» είναι ξεκάθαρα μια φανταστική ιστορία που απλά ξεδιπλώνεται στον ιστορικό καμβά του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου. Οι αναφορές μου στα ιστορικά γεγονότα δεν έχουν ως σκοπό να τα ερμηνεύσουν και να τα παρουσιάσουν στον αναγνώστη, είναι απλώς η αφορμή για κάποιους να τα θυμηθούν και για κάποιους άλλους να αναζητήσουν την αλήθεια.
Ποια φράση του βιβλίου σας έχει χαραχτεί στην καρδιά σας;
Η φράση που αναμφισβήτητα έχει χαραχτεί στην καρδιά μου είναι αυτή με την οποία και κλείνει το βιβλίο μου: «… Ας γίνει το θέλημά Του» ή με άλλα λόγια όπως πολύ εύστοχα άκουσα κάποτε από κάποιον ιερέα: «Και τα καλά δεχούμενα και τα κακά δεχούμενα». Οι άνθρωποι προσπαθούμε να αντιμετωπίσουμε τα προβλήματα της ζωής καταναλώνοντας όλη μας την ενέργεια στην προσπάθεια της συνειδητοποίησης τους και όχι στην αντιμετώπισή τους. Κι αυτό μας αποπροσανατολίζει από τον στόχο μας, μας απομυζεί συναισθηματικά και όταν τελικώς αποδεχτούμε μια κατάσταση δεν μας έχει απομείνει η ενέργεια και το σθένος που απαιτούνται για να την αντιμετωπίσουμε.
Θέλετε να μας αποκαλύψετε τι έχει συμβεί στους ήρωες σας, όταν τέλειωσε η συγγραφή, κυρία Βουρδούνη;
Ειλικρινά δε γνωρίζω τι απέγιναν. Ζούσα μαζί τους για τέσσερα ολόκληρα χρόνια και κάθε πρωί που έφευγα για το γραφείο μου ένιωθα πως τους άφηνα στο σπίτι φυλακισμένους. Κι αυτή ήταν η μεγαλύτερη μου αγωνία μέχρι να καταφέρω να ολοκληρώσω τη συγγραφή. Τη μέρα της κυκλοφορίας του βιβλίου τούς αποχαιρέτησα και έκτοτε δεν έμαθα νέα τους.
Γράφοντας ανακαλύψατε πράγματα που δεν γνωρίζατε για τον εαυτό σας;
Νομίζω πως όχι, κι αυτό με χαροποιεί γιατί νομίζω πως δείχνει ότι μάλλον έχω μια ειλικρινή σχέση με τον εαυτό μου. Κατάφερα όμως να δω τα συναισθήματά μου και τις ιδέες μου συγκεντρωμένες και σίγουρα μπήκα στη διαδικασία να επαναξιολογήσω κάποια εσωτερικά μου ζητήματα στα οποία νόμιζα πως είχα δώσει απαντήσεις οριστικά.
Είναι η γραφή μια μορφή τέχνης που θα μπορέσει να δημιουργήσει πυρήνες αντίστασης για να ξυπνήσει ο αναγνώστης και να αντιμετωπίσει τα προβλήματα με άλλη ματιά;
Η γραφή είναι για μένα σίγουρα, μια μορφή, αφύπνισης της σκέψης και σίγουρα μια έξοδος κινδύνου από τα αδιέξοδα της καθημερινότητας. Το αν αυτή η αφύπνιση οδηγήσει και σε αντίσταση είναι ένα επόμενο βήμα που εξαρτάται καταρχήν από τον καθένα ξεχωριστά και στη συνέχεια από την ύπαρξη ή μη συντονισμένων και συλλογικών ενεργειών των πολιτών, οι οποίες όμως πρέπει να έχουν και συνέπεια και διάρκεια.
Βλέπουμε τα τελευταία χρόνια πολλούς νέους συγγραφείς να εκδίδουν βιβλία κι αυτό είναι ευχάριστο. Όλες αυτές οι εκδοτικές παραγωγές πιστεύετε ότι βοηθούν να αναδειχτούν νέοι συγγραφείς και να ακουστούν νέες ιδέες;
Φυσικά και πιστεύω ότι οι νέες εκδοτικές παραγωγές θα βοηθήσουν στο να ακουστούν νέες ιδέες, κυρία Δούλη. Είναι γνωστό ότι στη δύσκολη αυτή οικονομικά περίοδο που διανύουμε, οι εκδοτικοί οίκοι όπως και κάθε ελληνική επιχείρηση, αντιμετωπίζουν τεράστια προβλήματα, σε ορισμένες περιπτώσεις ακόμη και επιβίωσης. Και ενώ θα ανέμενε κανείς ότι θα προτιμούσαν να περιοριστούν σε κλασσικές επανεκδόσεις και σε «δοκιμασμένους» συγγραφείς, προς τιμήν τους προτίμησαν την εξωστρέφεια και ανέλαβαν με τόλμη το ρίσκο της προβολής νέων συγγραφέων.
ΤΟ ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΤΗΣ ΣΥΓΓΡΑΦΕΩΣ
Η Ιφιγένεια Βουρδούνη γεννήθηκε και μεγάλωσε στη Βέροια. Σπούδασε Νομική στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης και Διοίκηση Επιχειρήσεων στην Ελληνική Εταιρεία Διοίκησης Επιχειρήσεων. Το 2003 μετακόμισε στην Αθήνα, όπου ζει και εργάζεται ως δικηγόρος μέχρι και σήμερα.
Οι «ελαιώνες του Βερολίνου» είναι το πρώτο της μυθιστόρημα και κυκλοφορεί από τις εκδόσεις «Κέδρος».
*Η συνέντευξη δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα “Τα Μετέωρα” στις 2 Δεκεμβρίου 2016.
Ακολουθήστε το tameteora.gr στο Google News!
