Συμπληρώνονται φέτος 200 χρόνια από την ημέρα που το Ελληνικό Έθνος ξεσηκώθηκε και επιδίωξε την αυτοδιάθεση και την ανεξαρτησία του, ύστερα από υποδούλωση μακραίωνη. Στην περίπτωση μάλιστα της περιοχής μας η υποδουλωτική αυτή περίοδος πλησίαζε την μισή χιλιετία, από το 1393 που πρωτοϋποδουλώθηκε στους Τούρκους, Κονιάρους και άλλους Οθωμανούς, μέχρι και τον Αύγουστο του 1881, που ενσωματώθηκε τελικά στον υπόλοιπο ελληνικό κρατικό κορμό.
Από τους πρώτους αιώνες της υποδούλωσης η περιοχή μας προσπάθησε ν’ αντιταχθεί στον εισβολέα και να ανακτήσει την ελευθερία της, ιδίως στις ορεινές περιοχές των Χασίων, του Ασπροποτάμου, των γειτονικών Αγράφων κ.λπ., οι οποίες τότε γνώρισαν μια μεγάλη ανάπτυξη, εξαιτίας της φυγής μεγάλου αριθμού κατοίκων από τα πεδινά —όπου καταπιέζονταν ιδιαίτερα από τους Οθωμανούς— σε ορεινά ενδιαιτήματα.
Κατά τη μακραίωνη αυτή περίοδο πολλές προσωπικότητες από την περιοχή μας έδρασαν με μεγαλύτερη ή μικρότερη επιτυχία σε διάφορους τομείς: άλλοι έγιναν σπουδαίοι καπετάνιοι, οπλαρχηγοί ή αρματολοί, διακρίθηκαν στα πολεμικά ζητήματα και ανέπτυξαν επαναστατικές πρωτοβουλίες, άλλοι διακρίθηκαν στο πνευματικό και πολιτισμικό πεδίο και συνέβαλλαν στη μόρφωση των κατοίκων της περιοχής μας και της Ελλάδας γενικότερα, πράγμα που θεωρούσαν —και ήταν!— βασική απελευθερωτική προϋπόθεση, κι άλλοι διακρίθηκαν σε επιχειρηματικές και άλλες ανάλογες δραστηριότητες, εξασφαλίζοντας έτσι και τις υλικές προϋποθέσεις της Επανάστασης.
Οι μαθητές και καθηγητές του Δευτέρου Γυμνασίου Καλαμπάκας, με τις ευλογίες του Σεβασμιωτάτου Μητροπολίτου κ. Θεοκλήτου και υπό την αιγίδα της Μητροπολιτικῆς Ἀκαδημίας Θεολογικῶν καὶ Ἱστορικῶν Μελετῶν Ἁγίων Μετεώρων τῆς Ἱερᾶς Μητροπόλεως Σταγῶν καὶ Μετεώρων καθώς και της Διεύθυνσης Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης Τρικάλων, θα προσπαθήσουν να αναδείξουν δέκα απ’ αυτές τις σημαντικές προσωπικότητες, με καταγωγή ή τόπο δράσης τους την ευρύτερη περιοχή του σημερινού Δήμου Μετεώρων, που διακρίθηκαν στους παραπάνω τομείς. Κάποιοι είναι αρκετά γνωστοί, κάποιοι λιγότερο ή καθόλου· κι έτσι η προσπάθεια αυτή έχει αυτοδικαίως και μια (εκ)παιδευτική σημασία και διάσταση.
Οι δέκα αυτές προσωπικότητες, που θα παρουσιαστούν από τον φιλόλογο του 2ου Γυμνασίου Σπυρίδωνα Βλιώρα το προσεχές διάστημα από τον τοπικό τύπο και τους ενημερωτικούς ιστότοπους της περιοχής μας, είναι οι εξής: 1)Πάνος Μεϊντάνης, 2)παπα–Θύμιος Βλαχάβας, 3)Γιαννάκης Καλαμπάκας, 4)μητροπολίτης Σταγών Παΐσιος, 5)Διονύσιος Πύρρος ο Θετταλός, 6)Νικολός Στορνάρης, 7)Γρηγόρης Λιακατάς, 8)Νάσιος Μάνταλος, 9)Χριστόδουλος Χατζηπέτρος. Για το τέλος αφήσαμε μια προσωπικότητα που για πολύ μεγάλο χρονικό διάστημα διαδραμάτισε σημαντικό —κυρίως αρνητικό— ρόλο στην περιοχή μας, χωρίς να κατάγεται απ’ αυτή, 10)τον Αλή πασά (mutasarrıf / μουτεσαρίφη για ένα μεγάλο χρονικό διάστημα του σαντζακίου των Τρικάλων) και μία από τις γυναίκες του, την Βασιλική Κονταξή ή κυρα–Βασιλική, που συνέβαλε στη μετονομασία ενός χωριού του Δήμου μας.
Μάλιστα, οι μαθητές και οι καθηγητές του Δευτέρου Γυμνασίου Καλαμπάκας ετοίμαζαν κι ένα σχετικό ντοκιμαντέρ για τις σημαντικές αυτές προσωπικότητες, όμως η δυσμενής εξέλιξη της πανδημικής περιπέτειας, που όλοι μας βιώνουμε, δεν επιτρέπει μετακινήσεις, ιδίως στις περιοχές εκτός νομού, όπου έπρεπε να γίνουν διάφορα κινηματογραφικά γυρίσματα. Για παράδειγμα, ο Διονύσιος Πύρρος ο Θετταλός από την Καστανιά του Δήμου Μετεώρων βρισκόταν στην κατειλημμένη Τριπολιτσά γιατρεύοντας —ως κορυφαίος για την εποχή του γιατρός που ήταν— τους τραυματισμένους και αρρώστους. Οι Στορνάρης και Λιακατάς, που ξεσήκωσαν τους κατοίκους του νομού Τρικάλων σε επανάσταση εναντίον των Τούρκων το Ιούλιο του 1821, σκοτώθηκαν στο πολιορκημένο Μεσολόγγι και τη νησίδα Ντολμάς Αιτωλοακαρνανίας αντίστοιχα.
Εννοείται πως μέσα απ’ την παρουσίαση των προσωπικοτήτων αυτών θα αναφερθούμε και σε άλλους συντοπίτες προγόνους μας, που είχαν πρωταγωνιστικό ή και δευτερεύοντα ρόλο στη μακραίωνη αυτή περίοδο και ιδίως την εποχή λίγο πριν και λίγο μετά την ημερομηνία–ορόσημο του 1821.
(Προς το τέλος του έτους 2021, εφόσον όλα πάνε κατ’ ευχήν, θα κυκλοφορήσει από την Μητροπολιτικὴ Ἀκαδημία Θεολογικῶν καὶ Ἱστορικῶν Μελετῶν Ἁγίων Μετεώρων τῆς Ἱερᾶς Μητροπόλεως Σταγῶν καὶ Μετεώρων και σχετικό βιβλίο με την δημογραφική, κοινωνική, οικονομική, πολιτική και στρατιωτική κατάσταση που υπήρχε στην Καλαμπάκα και την ευρύτερη περιοχή από την εποχή της κατάληψής της από τους Οθωμανούς μέχρι τη δημιουργία του πρώτου ελεύθερου ελληνικού κράτους, δίνοντας έμφαση στα χρόνια που προηγούνται και έπονται της ημερομηνίας–οροσήμου του 1821.)
Ακολουθήστε το tameteora.gr στο Google News!
