Κάθε μορφή Τέχνης έχει αξία. Κάθε καλλιτεχνική έκφραση του ανθρώπου είναι πολιτισμός. Η λογοτεχνία όμως δεν είναι απλώς καλλιτεχνική έκφραση, είναι ψυχική ανάταση και προσδοκία αρωγής. Η γραφή τής Γιώτας Αλεξάνδρου είναι η προσωπική της φυγή, η ολοκλήρωσή της. Για εκείνη το παραμύθι κάποιες φορές είναι παραμυθία, παρηγοριά και την ταξιδεύει σε κόσμους πιο όμορφους από την καθημερινότητα. Θα ήθελε οι ιστορίες της να είναι ο συνοδοιπόρος των παιδιών στο ταξίδι τής αυτογνωσίας και της προσωπικής τους ωρίμανσης.
Ο φίλος που θα τα ωθήσει να ανακαλύψουν και να εκφράσουν τη δική τους δημιουργικότητα και φαντασία. Η ίδια πιστεύει πως όλα μπορούν να γίνουν πιο όμορφα στη ζωή μας αλλά και στις ζωές των ανθρώπων γύρω μας με φαντασία, γέλιο, αγάπη και διάθεση προσφοράς. Είναι μια συγγραφέας που διακρίνεται από γλυκύτητα και καλλιέργεια και γεύεται το μυστήριο της χαράς και της ολοκλήρωσης που δίνει η γραφή παιδικών βιβλίων αλλά και τη γαλήνη που ξεπροβάλλει μέσα από την αυτογνωσία.
Η ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ
Ποια είναι η πρόθεσή σας απέναντι στα παιδιά-αναγνώστες, κυρία Αλεξάνδρου;
Πρόθεσή μου είναι να απολαύσουν πρωτίστως το αναγνωστικό ταξίδι. Να κρατήσουν σφιχτά το βιβλίο στην αγκαλιά τους σαν θα γυρίσουν την τελευταία σελίδα. Η κάθε ιστορία να τα ψυχ-αγωγήσει, να τα συν-κινήσει και να τα προβληματίσει, προτρέποντάς τα να βρουν τις δικές τους απαντήσεις στα αναδυόμενα ερωτήματα, αλλά και να θέσουν τις δικές τους ερωτήσεις με αφορμή την ιστορία. Θα ήθελα οι ιστορίες μου να είναι ο συνοδοιπόρος τους στο ταξίδι τής αυτογνωσίας και της προσωπικής τους ωρίμανσης. Ο φίλος που θα τα ωθήσει να ανακαλύψουν και να εκφράσουν τη δική τους δημιουργικότητα και φαντασία.
Πότε και πώς ήρθε στη σκέψη και στη ζωή σας η συγγραφή παιδικών βιβλίων;
Από μικρή μου άρεσε να σκαρώνω ιστορίες που όμως τις δραματοποιούσα, δεν τις κατέγραφα. Μια χρονιά που εργαζόμουν ως υπεύθυνη θεατρικής αγωγής σε ένα δημοτικό σχολείο της Αθήνας, έγραψα ένα θεατρικό έργο, που το αγκάλιασαν με μεγάλο ενθουσιασμό τα παιδιά. Έγινε μια υπέροχη παράσταση με πολύ γέλιο και φαντασία, που στη συνέχεια κυκλοφόρησε από τις εκδόσεις Ωρίων με τίτλο «Παραμυθορουφήχτρα», σε μουσική του ταλαντούχου συνθέτη Χαράλαμπου Γωγιού. Έτσι ξεκίνησαν όλα.
Έχετε επηρεαστεί από το επάγγελμά σας, της νηπιαγωγού;
Σαφώς. Ο αυθορμητισμός των παιδιών, οι απορίες τους, τα έξοχα γλωσσικά λάθη τους, η απολαυστική και απρόσκοπτη έκφραση της φαντασίας και της δημιουργικότητάς τους είναι πηγή έμπνευσης για μένα. Έχω την τύχη να ζω πολλές μαγικές στιγμές μαζί τους.
Αν κάθε βιβλίο έχει τη μαγική του ιστορία, το τελευταίο σας βιβλίο «Θέλω να γίνω μάγος», που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις «Ψυχογιός» ποια ιστορία κρύβει;
Όλα μπορούν να γίνουν πιο όμορφα με φαντασία, γέλιο, αγάπη και διάθεση προσφοράς. Στη ζωή μας αλλά και στις ζωές των ανθρώπων γύρω μας. Η δική μας χαρά δεν είναι ανεξάρτητη από τη χαρά των άλλων.
Ο κάθε ήρωας των βιβλίων σας αντιπροσωπεύει και κάτι ξεχωριστό για τα παιδιά, μεταφέροντας αντίστοιχα μηνύματα;
Χωρίς να είναι συνειδητά αυτή η πρόθεσή μου και προσπαθώντας να αποφύγω τον κακώς εννοούμενο διδακτισμό, ώς ένα βαθμό ναι. Η κάθε ιστορία αγγίζει ενδεχομένως με τον δικό της μοναδικό τρόπο το κάθε παιδί, ανάλογα με τις εμπειρίες του, την ψυχική του διάθεση και την ιδιοσυγκρασία του.
Ποια μηνύματα περνάτε κυρίως μέσα από τα βιβλία σας;
Εκείνα που με συγκινούν ως σκεπτόμενο και συναισθανόμενο άνθρωπο και παιδαγωγό και κατά συνέπεια ως αναγνώστρια. Θεμελιώδεις αξίες και αρχές στη ζωή μου, όπως η φιλία, η αγάπη, η αλληλεγγύη και η προσφορά, η ειρήνη, ο σεβασμός στον εαυτό, στους άλλους και στη φύση, η αυτοεκτίμηση και η σωστή διαχείριση των συναισθημάτων, η αξία του χιούμορ και της φαντασίας.
Πώς νιώθετε που τα παιδιά έχουν αγκαλιάσει με τόση μεγάλη αγάπη τους ήρωες των βιβλίων σας, που εσείς εμπνευστήκατε και δημιουργήσατε;
Με συγκινούν κάθε φορά τα αυθόρμητα σχόλιά τους, η λάμψη στα μάτια τους, η αγκαλιά τους. Νιώθω τυχερή, κυρία Δούλη. Είναι ευλογία αυτή η χαρά.
Η αγάπη των παιδιών σάς γεμίζει χαρά, σας δίνει ελπίδα για το μέλλον;
Είναι ο λόγος που συνεχίζω να γράφω. Που πραγματικά απολαμβάνω τις παρουσιάσεις των βιβλίων μου. Η αυθόρμητη έκφραση αυτής της αγάπης στην άμεση επαφή μου μαζί τους.
Ποια είναι τα πιο γλυκά λόγια που έχετε ακούσει από τους μικρούς αναγνώστες σας και πόσο σας έχουν αγγίξει;
Όταν ένα δεκάχρονο κορίτσι με πλησίασε στο τέλος μιας παρουσίασης – παράστασης του βιβλίου μου «Οι Νταήδες του Βυθού και ο Ρομπέν των Θαλασσών» –που διαπραγματεύεται τον σχολικό εκφοβισμό– και μου είπε: «Είναι από τα λίγα βιβλία που άγγιξαν την ψυχή μου». Εκείνη τη στιγμή ανατρίχιασα… συγκινήθηκα… Αργότερα έμαθα ότι το κορίτσι αυτό περνούσε πολύ άσχημα στο σχολείο.
Θέλετε να μοιραστείτε μαζί μας μια αγαπημένη σας παιδική ανάμνηση;
Καλοκαίρι. Μεσημέρι στο χωριό του παππού κάτω από τον μεγάλο πλάτανο. Φυσάει. Μόνη συντροφιά το θρόισμα των φύλλων και το κελάρυσμα του νερού στις ρίζες του αγαπημένου δέντρου. Στο βάθος διακρίνονται οι φίλοι που καταφθάνουν με γέλια.
Από τι εμπνέεστε κάθε φορά, για να δημιουργήσετε μια νέα ιστορία, κυρία Αλεξάνδρου;
Από μια τυχαία εικόνα, ένα παιχνίδι με τις λέξεις, ένα αστείο, ένα κοινωνικό γεγονός, ένα θέμα που με συγκινεί. Γράφω όταν νιώθω ότι έχω κάτι να πω, που μπορεί να ενδιαφέρει και τους άλλους. Υπάρχει πάντα μια έντονη εσωτερική ανάγκη που με ωθεί.
Ποιο είναι το πιο δύσκολο κομμάτι, κατά τη γνώμη σας, στη συγγραφή;
Αν μιλάμε για παιδική λογοτεχνία, όπου οι ήρωες είναι ενδεχομένως παιδιά, το πιο δύσκολο είναι η προσέγγιση και η απόλυτη ταύτιση με τον τρόπο σκέψης, την ψυχολογία και τη γλωσσική έκφραση ενός παιδιού και συγκεκριμένα του ήρωα της ιστορίας που έχει τα δικά του ιδιαίτερα χαρακτηριστικά.
Λατρεύατε από παιδί τις ιστορίες. Γι’ αυτό σκαρφιζόσασταν παραμύθια που ζωντάνευαν με αυτοσχέδιες κούκλες για τους φίλους σας στη γειτονιά. Προσωπικά αντιμετωπίζετε τη ζωή σαν παραμύθι, ή το παραμύθι σαν απόδραση από τη ζωή;
Υπάρχουν στιγμές που το παραμύθι είναι παραμυθία, παρηγοριά. Με αποφορτίζει. Με ταξιδεύει σε κόσμους πιο όμορφους από την καθημερινότητα. Με οδηγεί σε άλλα μονοπάτια σκέψης. Η ζωή όμως είναι σαν το παραμύθι, με τις περιπέτειες, τις δυσκολίες, τις νίκες και τις χαρές της. Δεν είναι βέβαια εξ αρχής δεδομένο το ευτυχισμένο τέλος. Είναι θέμα εστίασης και επιλογής η χαρά, για να βιώνουμε την κάθε στιγμή ως μοναδική, όπως στο παραμύθι.
Υπήρξε κάποιος άνθρωπος που ήταν πρότυπο ζωής για εσάς;
Δεν πιστεύω σε αψεγάδιαστα πρότυπα και σε απόλυτες έννοιες. Θαυμάζω όμως προσωπικότητες που έδειξαν έμπρακτα τον σεβασμό τους στην ανθρώπινη ζωή και οντότητα. Προσωπικότητες όπως ο Μάρτιν Λούθερ Κινγκ και ο Γκάντι.
Πιστεύετε πως τα σημερινά παιδιά είναι πιο έξυπνα, πιο πληροφορημένα αλλά και πιο μόνα;
Με τους περισσότερους γονείς σήμερα να αγωνίζονται καθημερινά για την επιβίωση πλέον και όχι για τη βελτίωση της ζωής τους, είναι επόμενο τα παιδιά να μεγαλώνουν μόνα, στερημένα από τη ζεστασιά της ουσιαστικής επαφής και τον ποιοτικό ελεύθερο χρόνο μαζί τους. Μόνη τους συντροφιά συνήθως είναι η τηλεόραση και ο υπολογιστής, και στην καλύτερη περίπτωση ένας παππούς ή μια γιαγιά.
Τι θεωρείτε, κυρία Αλεξάνδρου, πως κάνει σήμερα τους ανθρώπους απόμακρους;
Ο φόβος, κυρία Δούλη. Ο φόβος για τις προσωπικές αντοχές και ελλείψεις, για τον άγνωστο και εξίσου φοβισμένο άλλον, για το δύσκολο σήμερα, για το αβέβαιο και δυσοίωνο αύριο. Η μη παραδοχή και αποδοχή της ανθρώπινης μας υπόστασης ό,τι και αν σημαίνει ή συνεπάγεται αυτό.
Τι αποτελεί πρόκληση για εσάς;
Ο δρόμος που δεν περπάτησα ακόμη.
ΤΟ ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΤΗΣ ΣΥΓΓΡΑΦΕΩΣ
Η Γιώτα Κ. ΑΑλεξάνδρου λάτρευε από παιδί τις ιστορίες. Γι’ αυτό σκαρφιζόταν παραμύθια που ζωντάνευαν με αυτοσχέδιες κούκλες για τους φίλους της στη γειτονιά.
Μεγαλώνοντας, αποφοίτησε πρώτη, με άριστα, από το Παιδαγωγικό Τμήμα Νηπιαγωγών του Δημοκρίτειου Πανεπιστημίου Θράκης.
Ως υπότροφος του Ιδρύματος Λίλιαν Βουδούρη σε μεταπτυχιακό επίπεδο, στο Πανεπιστήμιο του Exeter της Αγγλίας, έμαθε πώς να λέει ιστορίες μέσα από το δράμα και το θέατρο. Στη συνέχεια, εργάστηκε ως ηθοποιός και ως υπεύθυνη θεατρικής αγωγής σε δημοτικά σχολεία, καθώς και ως εμψυχώτρια εκπαιδευτικών προγραμμάτων.
Από το 2005 υπηρετεί ως νηπιαγωγός στη δημόσια εκπαίδευση. Είναι μέλος του Σωματείου Ελλήνων Ηθοποιών (ΣΕΗ), του Πανελλήνιου Δικτύου για το Θέατρο στην Εκπαίδευση, του Κύκλου του Ελληνικού Παιδικού Βιβλίου, της Γυναικείας Λογοτεχνικής Συντροφιάς και της SCBWI Greece (Society of Children’s Book Writers and Illustrators).
Έχουν εκδοθεί τα βιβλία της: Χάρης και Φάρις, Οι Νταήδες του Βυθού και ο Ρομπέν των Θαλασσών (Έπαινος από την Πανελλήνια Ένωση Λογοτεχνών, 2008), Η χειροβομβίδα που ήθελε νά’ναι σαν… τη βίδα!, Μια μάσκα γελάει και κλαίει, Ο Αστέρης παθαίνει… βλάβη! και Παραμυθορουφήχτρα. Για την ιστορία Φένια, η αγαπημένη των ήχων τιμήθηκε με Έπαινο από τη Γ.Λ.Σ. (2012).
Θεατρικά έργα και ιστορίες της έχουν, επίσης, δημοσιευτεί κατά καιρούς στο παιδαγωγικό περιοδικό Παράθυρο.
Για το παραμύθι Ο ΑΛΕΚΟΣ ΣΤΗ ΧΩΡΑ ΤΩΝ ΠΑΘΗΜΑΤΩΝ τιμήθηκε με τον Α΄ Έπαινο Παραμυθιού (2013) από την Εταιρεία Τεχνών, Επιστήμης και Πολιτισμού Κερατσινίου.
Η συνέντευξη δημοσιεύτηκε στις 16 Μαΐου 2014 στην εφημερίδα “Τα Μετέωρα”
Ακολουθήστε το tameteora.gr στο Google News!
