Το μόνο νόημα της ζωής συνίσταται στην προετοιμασία για τον θάνατο (Χ. Σταμούλης)
Δυσκολεύομαι να γράψω. Εσωτερικά πονώ και σκέφτομαι τόσα πολλά. Ο χρόνος κυλάει και σκέψεις περνάνε από το νου μου. Αδυνατώ να τις τακτοποιήσω, δεν με αφήνουν σε ησυχία ώστε να συγκεντρωθώ και να αφήσω στο χαρτί όσα σε θυμίζουν, αγαπημένε μας καθηγητά Χρυσόστομε.
Ένιωθα πως ο θάνατος δεν σε αγγίζει. Δεν είχε περάσει ποτέ από τη σκέψη μου κάτι τέτοιο. Χρυσόστομος Σταμούλης και θάνατος, εντελώς ασυμβίβαστα μεταξύ τους. Ζωντανός άνθρωπος, αιώνια χαμογελαστός, σκορπούσε ευχάριστες θεολογικές και μουσικές νότες καθημερινά. Με ό,τι καταπιανόταν, τα κατάφερνε.
Άνθρωπος με σοβαρό θεολογικό λόγο. Άνθρωπος με τις χαρές της μουσικής που συνέθετε. Θεολογία και μουσική. Μουσική και θεολογία. Ένας χαλκηδόνιος δυφυσίτης, όπως του άρεσε να τον αποκαλούν, ακραιφνώς πολυσήμαντος και αιρετικά αμετανόητος για τις θεολογικές αλήθειες που έπρεπε να ψηλαφισθούν και ειπωθούν. Τα μεγάλα και τρανά ρήματα του λόγου, όπως αυτά νοηματοδοτούνταν από την θεολογική του ευγλωττία.
Τίποτε δεν θα είναι ίδιο χωρίς τον αγαπημένο μας καθηγητή. Κι αυτό επειδή ήταν πραγματικά ένας αθεράπευτα ζωντανός άνθρωπος. Δεν διακατέχονταν από φοβικά σύνδρομα, κι αυτό διότι ο ίδιος δεν συμβιβαζόταν με μικροπρέπειες, βεβαιωμένες συνταγές σωτηρίας και αδυναμίες στοχαστικής ακροβασίας. Πρόσωπο με σαφή θεολογικό λόγο, καθαρό. Λόγο βασισμένο στα ρήματα των Πατέρων της Εκκλησίας. Στο πρόσωπο του συναντούσες το ‘’θεολογεῖν ἀεί σχοινοβατεῖν’’, όπως έλεγε ο άγιος Γρηγόριος ο Θεολόγος. Θεολογούσε και χαιρόταν με τη θεολογία. Το έργο του ήταν έργο Χριστού και συνάμα διακονούσε τους πόθους και τις αγωνίες των ανθρώπων.
Για τον καθηγητή μας Χρυσόστομο δεν χρειαζόταν να γνωρίσουμε εάν υπάρχει ζωή μετά τον θάνατο. Τον βασάνιζε έντονα, και το ίδιο προέτρεπε στον κόσμο, το ερώτημα σχετικά με το εάν υπάρχει ζωή πριν από τον θάνατο. Πώς θα μιλήσουμε για την αιωνιότητα εάν δεν ζήσουμε την αγάπη του Θεού στον κόσμο τούτο; Εάν δεν γνωρίσουμε τον Χριστό στην κοινωνία όπου ζούμε, όταν ο άλλος δεν γίνει ο αδελφός μου μέσα στην λατρεύουσα κοινότητα, ποιος ο λόγος να μιλάμε για την Βασιλεία του Θεού, η οποία ξεκινάει από τούτη την επίγειο ζωή;
Ο ίδιος συχνά στα κείμενα του, στον λόγο του στηλίτευε τα κακώς κείμενα της Εκκλησίας, όχι την ίδια την Εκκλησία, αλλά τις αδυναμίες που έκρυβαν επιμελώς την ομορφιά της. Τί κρατάει την Εκκλησία στην παρακμή; ‘’Φονταμενταλισμοί άγριοι, ρητορική μίσους και αναξιοπρέπειας, κυνήγι μαγισσών, μαχαιρώματα αδελφών, απόδοση προθέσεων, μανικός εξευτελισμός προσώπων και αγώνων μιας ζωής, διαπόμπευση της διαφορετικότητας, συνωμοσιολογίες…’’, έγραφε στο βιβλίο του ‘’Φάγαμε ήττα’’.
Συχνά έκανε λόγο για την αληθινή Εκκλησία. Μάλιστα, στο οπισθόφυλλο του βιβλίου του ‘’Έρως και Θάνατος’’, σημείωνε αποκαλυπτικά και συνάμα καταλυτικά: ‘’Ίσως, λοιπόν, να ήλθε ο καιρός σήμερα να σκάψουμε και να βρούμε κάτω από τα χώματα την αληθινή Εκκλησία. Μια ανασκαφή που μαζί με την αποκάλυψη του λησμονημένου θα επιτρέψει και την ανακάλυψη όλων εκείνων των επιπέδων των επιχωματώσεων, που σταδιακά και ανεπαίσθητα έκρυψαν το πρόσωπο της Ορθόδοξης θεολογίας, αναδεικνύοντας στη θέση της τα φετίχ μιας ιδεολογικής θεολογίας και Ορθοδοξίας’’.
Θυμάμαι όταν το 2017 στα Τρίκαλα, στον Μύλο Ματσόπουλου, παρουσίαζε το βιβλίο του ‘’Τί γυρεύει η αλεπού στο παζάρι;’’. Ένα βιβλίο, στο οποίο αναφερόταν στην παρουσία της Εκκλησίας στην κοινωνία και στον λόγο που είναι ανάγκη να εκφράζει η ίδια στην πλατεία, δηλαδή στον δημόσιο βίο, τονίζοντας πως η Εκκλησία δεν αποτελεί την αλεπού της ιστορίας. Πράγματι, ο Χρυσόστομος Σταμούλης με τον θεολογικό και καλλιτεχνικό του λόγο δεν άφηνε περιθώρια για περιθωριοποίηση της Εκκλησίας από τον δημόσιο βίο. Έχοντας τα χαρίσματα της ευγλωττίας, της σύνθεσης, της αρμονίας, της συνάντησης, του διαλόγου, του σεβασμού στη διαφορετικότητα, της αληθινής αγάπης, κατάφερνε να βγάλει την Εκκλησία έξω στον κόσμο, στην κοινωνία, χωρίς να γίνει όμως η ίδια κόσμος και να διαλεχθεί με τον κόσμο, με τον κάθε τσαλακωμένο, ‘’ξένο και αλήτη’’ της κοινωνίας μας.
Ο Χρυσόστομος Σταμούλης είχε τόσα πολλά να δώσει ακόμη στους φοιτητές του, στη μουσική, στην κοινωνία, στους νέους, στους αναζητητές, αδιάφορους, άθεους και ερευνητές του κόσμου τούτου. Διαλεγόταν, όπως οι Πατέρες της Εκκλησίας, με τον κάθε άνθρωπο, χωρίς να φορτώνει ταμπέλες και κρίσεις στους ανθρώπους, πορνικές δηλαδή αντιλήψεις και πρακτικές μιας ζωής ατακτοποίητης και άκρως υποκριτικής. Αγαπημένε μας καθηγητά, μας λείπεις πολύ και θα μας λείπεις αληθινά πολύ. Ήσουν η αφορμή ώστε να γνωρίσουμε την αληθινή Εκκλησία. Σ’ ευχαριστούμε για τούτο και για την αγάπη σου.
Κρατούμε τη σκέψη σου, τα βιβλία σου, τον ζωντανό σου λόγο, την παιδικότητά σου και φυσικά ένα από τα τραγούδια σου που σε αντιπροσωπεύουν ακόμη και τώρα. Γελάς!
Ο Θεός να σε αναπαύει Χρυσόστομε μας.
Πρεσβύτερος Ηρακλής Φίλιος
Εφημέριος Διάβας Ι.Μ. Σταγών & Μετεώρων
Ακολουθήστε το tameteora.gr στο Google News!
