Κυριακή, 19 Ιανουαρίου, 2020
Αρχική ΑΠΟΨΕΙΣ/ΣΧΟΛΙΑ ΑΠΟΨΕΙΣ Υπαρξισμός και ελευθερία

Υπαρξισμός και ελευθερία

-

Του ΘΕΟΔΩΡΟΥ Δ. ΒΑΒΙΤΣΑ

Ο Υπαρξισμός αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα φιλοσοφικά ρεύματα του 20ου αιώνα, στο επίκεντρο του οποίου βρισκόταν η μελέτη της εύρεσης νοήματος στην ύπαρξη, καθώς επίσης και η αναζήτηση αξιών για το άτομο. Αν και ως όρος εισήχθη από τον Μαρσέλ, ως τάση ο Υπαρξισμός διαμορφώθηκε τον 19ο αιώνα μέσα από το έργο του μεγάλου Δανού φιλοσόφου Σαίρεν Κίρκεγκωρ.

Στον χώρο του Υπαρξισμού υπάρχουν δύο κύριες τάσεις: από τη μία ο θεϊστικός υπαρξισμός, ο οποίος υποστηρίζει την ύπαρξη του Θεού και εκπροσωπήθηκε από τον Μαρσέλ και τον Κίρκεγκωρ, και από την άλλη ο αθεϊστικός υπαρξισμός, ο οποίος αρνείται την ύπαρξη του Θεού, με σημαντικότερους εκπροσώπους τον Ζαν Πωλ Σαρτρ και τον Αλμπέρ Καμύ.

Ωστόσο, ανεξαρτήτως θεϊστικού ή αθεϊστικού προσανατολισμού, στον πυρήνα των μελετών τού Υπαρξισμού βρίσκεται ο άνθρωπος ως ύπαρξη, αφού, όπως επισημαίνουν τόσο ο Κίρκεγκωρ όσο και Σαρτρ, δεν υπάρχει κανένα εξωτερικό σημείο βάσει του οποίου θα μπορούσε να προσανατολιστεί ο άνθρωπος, κι αυτό διότι κανόνας του είναι ο εαυτός του και οφείλει ο ίδιος να δημιουργεί τους κανόνες του, κάτι που οδηγεί στη θέση ότι ακριβώς αυτός ο αυτοκαθορισμός της συμπεριφοράς ως ενέργεια ελευθερίας είναι κάτι αναπόδραστο στον άνθρωπο. Από αυτό το σημείο πηγάζει και η σχέση του Υπαρξισμού με την ελευθερία.

Ο Σαρτρ, θέλοντας να δείξει τη σημασία της ελευθερίας για τον άνθρωπο, στο έργο του «Ο υπαρξισμός είναι ένας ανθρωπισμός», ανέφερε ότι: «Ο άνθρωπος είναι καταδικασμένος να είναι ελεύθερος. Καταδικασμένος, γιατί δεν δημιούργησε, δεν έπλασε μόνος του τον εαυτό του κι ωστόσο ταυτόχρονα ελεύθερος, γιατί από τη στιγμή που πετάχτηκε στον κόσμο, είναι υπεύθυνος για ό,τι κάνει» (σελ. 306). Επιπλέον, εισάγοντας τον κανόνα «πράξε όπως θα ήθελες όλη η ανθρωπότητα να πράττει», ο Σαρτρ επεδίωξε να δώσει μία κατεύθυνση στον άνθρωπο σύμφωνα με την οποία η απόλυτη ελευθερία δεν οδηγεί σε έναν αμοραλιστικό κόσμο, χωρίς κανόνες και όρια, όπου καθετί είναι αποδεκτό.

Ωστόσο, αξίζει να σημειωθεί ότι στον Υπαρξισμό ασκήθηκε έντονη κριτική, τόσο διότι, κυρίως στην αθεϊστική του εκδοχή, έφτανε στο σημείο να θεωρεί την ίδια την ύπαρξη μάταιη και χωρίς νόημα, κάτι που απέδωσε χαρακτηριστικά ο Καμύ με τη γνωστή φράση του «Να αυτοκτονήσω ή να κάνω καφέ;», όσο και για τον τρόπο με τον οποίο αντιλαμβανόταν την έννοια της ελευθερίας, δηλαδή ως μεταφυσική κατηγορία, ανεξάρτητη από το κοινωνικό πλαίσιο.

Κλείνοντας, θα λέγαμε ότι, αναμφιβόλως, η συμβολή του Υπαρξισμού στην ανάπτυξη του φιλοσοφικού διαλόγου τον 20ο αιώνα κρίνεται καθοριστική. Καθοριστική όχι μόνο λόγω της σπουδαιότητας των θέσεών του –οι οποίες όπως είπαμε αμφισβητήθηκαν έντονα–, αλλά κυρίως διότι αποτέλεσε έναν σημαντικό πόλο στο φιλοσοφικό γίγνεσθαι, ο οποίος, ακόμη και ως άρνηση του ίδιου του φορέα του, έδωσε σημαντική ώθηση στην εξέλιξη της φιλοσοφικής σκέψης.

* Ο Θεόδωρος Δ. Βαβίτσας είναι Δάσκαλος, Υπ. Διδάκτωρ Πανεπιστημίου Πατρών.

ΑΦΗΣΤΕ ΜΙΑ ΑΠΑΝΤΗΣΗ

εισάγετε το σχόλιό σας!
παρακαλώ εισάγετε το όνομά σας εδώ

Ψητοπωλείο “Ψηστήρι” στην Καλαμπάκα με πεντανόστιμες κρεατολιχουδιές

Στην οδό Πίνδου 47 στην πόλη μας λειτουργεί ένα καταπληκτικό ψητοπωλείο, το Ψηστήρι. Σ' έναν άψογα διαμορφωμένο χώρο μπορείτε να δοκιμάσετε πεντανόστιμες κρεατολιχουδιές όπως λαχταριστά σουβλάκια, χοιρινό και κοτόπουλο. Ο πλούσιος κατάλογος περιλαμβάνει ακόμη πίτες με γύρο, κεμπάπ, λουκάνικο, ποικιλία ορεκτικών και σαλάτες και πολλά άλλα, όλα μια σκέτη απόλαυση. Μπορείτε...

HOTEL KOSTA FAMISSI – ΚΑΛΑΜΠΑΚΑ – METEORA

Hotel Kosta Famissi Τρικάλων 144, Καλαμπάκα Τηλ. 2432079192 ΔΕΙΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ

ΠΑΠΠΑΣ: Οικοδομικά Υλικά – Χωματουργικά έργα – Είδη Υγιεινής

Νέο κατάστημα στην Καλαμπάκα Η εταιρεία ΠΑΠΠΑΣ, είναι γνωστή σε όλους εδώ και πολλά χρόνια για τις δραστηριότητές της στα χωματουργικά έργα. Πριν από 5 περίπου χρόνια επεκτάθηκε στο χώρο των οικοδομικών υλικών και ειδών υγιεινής ανοίγοντας ένα πρότυπο κατάστημα στην Διάβα Καλαμπάκας. Πελάτες της είναι πολλοί επαγγελματίες της πόλης και...

Νέο κουρείο στην Καλαμπάκα από τον Ευριπίδη Κωστόπουλο

Ο Ευριπίδης Ηλ. Κωστόπουλος δημιούργησε έναν όμορφο χώρο στην οδό Ευθ. Βλαχάβα 11, όπου δραστηριοποιείται με όρεξη και μεράκι. Το ‘Old School BARBERSHOP’ σας περιμένει… OLD SCHOOL BARBERSHOP Ευριπίδης Κωστόπουλος Ευθ. Βλαχάβα 11, Καλαμπάκα Τηλ. 6980 177 860  

Πρατήριο υγρών καυσίμων Μάκης Καραγιάννης

ΠΡΑΤΗΡΙΟ ΥΓΡΩΝ ΚΑΥΣΙΜΩΝ  ΜΑΚΗΣ ΚΑΡΑΓΙΑΝΝΗΣ 8ο χλμ. ε.ο. Τρικάλων - Καλαμπάκας Τηλ. 2431088220

Οίκος Νυφικών Σόφη Μαύρου-Τζιουβάρα

Δείτε περισσότερα: http://www.nyfika-sofie.gr

Προτάσεις για το χειμώνα από τη βιοτεχνία Κουρτινών και Στρωμάτων Νικολάου Μήτσιου

Και επίσημα πλέον μπήκαμε στο χειμώνα και ήρθε η κατάλληλη εποχή για να προετοιμάσετε το σπίτι σας για τις κρύες μέρες που πρόκειται να έρθουν. Η αλλαγή-ανακαίνιση του σπιτιού για να υποδεχθούμε το χειμώνα πλέον δεν είναι μια πολυέξοδη διαδικασία αλλά μια ευχάριστη υπόθεση αφού το κατάστημα Νικολάου Μήτσιου φροντίζει...

Ιατρείο στην Καλαμπάκα και στην Κηφισιά από τον Ψυχίατρο Χρίστο Χ. Λιάπη

Δεύτερο Ιατρείο στην Καλαμπάκα λειτουργεί, από τον Ιούνιο, ο γνωστός Ψυχίατρος και Διδάκτωρ του Πανεπιστημίου Αθηνών, Χρίστος X. Λιάπης MD, MSc. PhD, ως παράρτημα του ιατρείου του στην Κηφισιά. Σε έναν χώρο υψηλού συμβολισμού για το πεδίο των νευροεπιστημών της Καλαμπάκας, στην οδό Περικλέους 8, καθώς εκεί ασκούσε το λειτούργημα...

ΟΡΘΟΠΑΙΔΙΚΟΣ-ΧΕΙΡΟΥΡΓΟΣ – ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ ΤΣΑΡΟΥΧΑΣ

Ο Δρ. Αλέξανδρος Τσαρούχας είναι Ορθοπαιδικός Χειρουργός με εξειδίκευση στην αρθροσκοπική χειρουργική του γόνατος και του ώμου, την επανορθωτική χειρουργική των μεγάλων αρθρώσεων και την τραυματολογία. ΔΕΙΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ 

Άννα Γίδα – Παιδίατρος – Καλαμπάκα

Άννα Γίδα – Παιδίατρος Τρικάλων 114-116 , Καλαμπάκα Ωράριο Ιατρείου: Καθημερινά: πρωί 9.00-1.30 Απόγευμα 6.00-9.00 (εκτός Τετάρτης) Τηλ.: 24320 78433 Fax.: 24320 78434 Κιν.: 6977 636897 e-mail: [email protected]

Αναστασία Πινιάρα – Χειρουργός Ωτορινολαρυγγολόγος

ΩΡΛ ΙΑΤΡΕΙΟ ΣΤΗΝ ΚΑΛΑΜΠΑΚΑ ΑΝΑΣΤΑΣΙΑ ΠΙΝΙΑΡΑ MD, MSc, PHD ΧΕΙΡΟΥΡΓΟΣ ΩΤΟΡΙΝΟΛΑΡΥΓΓΟΛΟΓΟΣ Master Ρινολογίας - Ρινοχειρουργικής Δημοκριτείου Πανεπιστημίου Θράκης Υπ. Διδάκτωρ Νευροωτολογίας Ιατρικής Πανεπιστημίου Αθηνών Επιστημονική συνεργάτιδα Νοσ. «ΥΓΕΙΑ» ΠΑΘΗΣΕΙΣ Ώτων - Βαρηκοΐας - Εμβοών Ακοολογικός έλεγχος, Έλεγχος Ιλίγγου - Αστάθειας Ρινός - Παραρρινίων - Διαφράγματος Αλλεργική Ρινίτιδα - Ροχαλητό - Άπνοια Ύπνου - Πολύποδες Λάρυγγα - Φωνητικών χορδών Φάρυγγα - Αμυγδαλών -...