Τι είναι το άσθμα;

Της Κατερίνας Απόδιακου,
Ειδικής Πνευμονολόγου – Φυματιολόγου

Το άσθμα είναι μια χρόνια κατάσταση που συμβαίνει όταν οι βρόγχοι (οι αεροφόροι οδοί του πνεύμονα ) φλεγμαίνουν. Στους ασθματικούς ασθενείς τα τοιχώματα των βρόγχων σκληραίνουν, παράγεται επιπλέον βλέννα, προκαλώντας έτσι στένωση των βρόγχων (αεραγωγών του πνεύμονα). Αυτή η στένωση μπορεί να εκδηλωθεί είτε ως ήπιος συριγμός, είτε η κατάσταση να γίνει σοβαρότερη και ο ασθενής να φθάσει σε πολύ σοβαρή δυσχέρεια της αναπνοής.

Συμπτώματα

Τα συμπτώματα του άσθματος είναι ο συριγμός, το σφίξιμο στο στήθος, ο βήχας. Τα επείγοντα συμπτώματα του άσθματος είναι η εξαιρετικά έντονη δυσχέρεια αναπνοής, η κυάνωση (μελάνιασμα ) χειλιών και νυχιών, σοβαρή ταχύπνοια, είτε σοβαρή άπνοια. Επείγον σύμπτωμα είναι επίσης η έντονη εφίδρωση καθώς και ο έντονος βήχας. Να σημειωθεί ότι τα συμπτώματα είναι πολύ εντονότερα και συνηθέστερα τις βραδινές ώρες.

Παράγοντες κινδύνου

Το άσθμα προκαλείται από ένα συνδυασμό γενετικών και περιβαλλοντικών παραγόντων.Θεωρείται κληρονομική ασθένεια. Επίσης, άσθμα αναπτύσσουν συνήθως οι αλλεργικοί άνθρωποι. Το 40 – 70% των ασθματικών ανθρώπων έχουν και αναπνευστικές αλλεργίες.Παράγοντες κινδύνου μπορεί να προέρχονται επίσης και από το περιβάλλον, ενδοοικιακά αλλεργιογόνα, αλλεργιογόνα εξωτερικού χώρου, κάπνισμα, ατμοσφαιρική ρύπανση, διατροφή, φάρμακα, παχυσαρκία.

Το άσθμα ταξινομείται ανάλογα με τον βαθμό ελέγχου του και τον αριθμό των παροξύνσεων, άρα μπορεί να είναι ελεγχόμενο ή μη ελεγχόμενο.
Η διάγνωση πολλές φορές τίθεται από την ίδια την κλινική εικόνα του ασθενούς. Συριγμός, βήχας, δυσχέρεια αναπνοής είναι πρωταρχικά σημεία και συμπτώματα της ασθένειας. Παράλληλα όμως θα χρειασθούν ιατρικές εξετάσεις για να διαγνωσθεί, όπως σπιρομέτρηση και εξετάσεις αλλεργίας.

Περίπου 300 εκατομμύρια άνθρωποι στον κόσμο πάσχουν από άσθμα και οι θάνατοι υπολογίζονται παγκόσμια 250.000 ετησίως. Συνεπώς η διάγνωση και η θεραπεία του άσθματος θεωρείται εξαιρετικά σημαντική.

Θεραπεία

Η θεραπεία χωρίζεται σε 2 κατηγορίες:

α) Θεραπεία ελέγχου της νόσου, με τα εισπνεόμενα κορτικοειδή να αποτελούν αυτή τη στιγμή την πιο σημαντική αντιφλεγμονώδη θεραπεία για το εμμένον άσθμα, τους ανταγωνιστές λευκοτριενίων, τους Β2 διεγέρτες μακράς δράσης, τη θεοφυλλίνη, την ομαλιζουμάμπη (επιλέγεται για πολύ μικρή μερίδα ασθενών σε ενέσιμη μορφή), συστηματικά κορτικοειδή (χρήση κορτικοειδών με τη μορφή χαπιών),

β) Θεραπεία των παροξύνσεων (θεραπεία ανακούφισης), με Β2 διεγέρτες ταχείας δράσεως (οι οποίοι πρέπει να χρησιμοποιούνται μόνο σε ανάγκη και στη μικρότερη δυνατή δόση και συχνότητα γιατί έχει αποδειχθεί ότι η αυξημένη χρήση τους αποτελεί ένδειξη μη αποτελεσματικής θεραπείας ελέγχου του άσθματος) και τα αντιχολινεργικά (χρησιμοποιούνται συχνότερα σε ασθενείς με ταχυκαρδία ή αρρυθμία).

Από την προσωπική μου εμπειρία ένας ασθενής ο οποίος ελέγχει το άσθμα του υπάρχουν φορές που ξεχνά ότι πάσχει από αυτό.

Και κλείνοντας επισημαίνω απλά, ότι αφού ο David Beckam, ως ασθματικός ασθενής έκανε αυτή την εξαιρετική καριέρα, όλοι οι ασθενείς μπορούν να ελέγχουν το άσθμα τους, με τη συμβολή και τη βοήθεια του Πνευμονολόγου τους.