Στο Ραδιόφωνο του ΠΡΩΤΟΥ ΘΕΜΑΤΟΣ -ΘΕΜΑ 104,6 και στην εκπομπή των Μπάμπη Κούτρα και Νίκου Φελέκη μίλησε ο Ψυχίατρος, Διδάκτωρ του Παν/μίου Αθηνών και Πρόεδρος του ΚΕΘΕΑ Χρίστος Λιάπης*, για τις Ψυχολογικές Επιπτώσεις του Κορονωιού, το εργασιακό stress των λειτουργών Υγείας που καλούνται να σηκώσουν το βάρος της Πανδημίας και για τη μέριμνα που απαιτείται για την ευαίσθητη ομάδα των συμπολιτών μας οι οποίοι, μαζί με την επιδημία καλούνται να αντιμετωπίσουν και το φάσμα των εξαρτήσεων.
Το υπερβολικό άγχος ή η ανησυχία που το άτομο αδυνατεί να ελέγξει και να διαχειριστεί στις δραστηριότητες της καθημερινότητάς του, ο φόβος της απώλειας του ελέγχου, η αδυναμία διαχείρισης της αβεβαιότητας, η τάση για καταστροφολογία σε τομείς όπως η υγεία, τα οικονομικά, τα επαγγελματικά ή τα οικογενειακά ζητήματα, ο φόβος επικείμενων δεινών και η ανησυχία για την προσωπική υγεία και την υγεία των οικείων προσώπων, αποτελούν χαρακτηριστικά συμπτώματα που από τη μικρο-κλίμακα της ατομικής διάγνωσης των Αγχωδών Διαταραχών, τα βλέπουμε να περνούν παθολογικά, λόγω του SARS-COV-2, στη μεγα-κλίμακα των συλλογικών κοινωνικών αντιδράσεων, αισθημάτων και εκδηλώσεων.
Στρατηγικές προστασίας της Ψυχικής μας Υγείας, εν μέσω της Πανδημίας και των (αυτό-)περιορισμών που επιβάλλονται για την προστασία του δημοσίου συμφέροντος μπορούν να αναζητηθούν, καταρχάς, μέσα από τον περιορισμό της άκρατης επαφής μας με την «ιολογική» ειδησεογραφία, ιδίως τώρα που τα μέτρα απαγόρευσης των άσκοπων μετακινήσεων και των συναθροίσεων πολλαπλασιάζουν, αναπόφευκτα, τις ώρες που θα περάσουμε εντός του σπιτιού μας, με συντροφιά το κινητό, το tablet ή τον υπολογιστή μας. Προς τη σωστή κατεύθυνση είναι δραστηριότητες όπως το διάβασμα κάποιου βιβλίου που το σχεδιάζαμε αλλά δεν μας το επέτρεπε η πιεστική (από απόψεως χρόνου), προ COVID-19, καθημερινότητά μας, η πρόσβαση στη φύση, υπό τις μονήρεις προυποθέσεις που αυτό είναι εφικτό και επιτρεπτό, η φυσική άσκηση, και βεβαίως η καλή διατροφή και η ενυδάτωση.
Πρέπει όμως, να σταθούμε με προσοχή στο Εργασιακό Stress και στο BURNOUT SUNDROME (στο σύνδρομο Επαγγελματικής Εξουθένωσης) όλων εκείνων οι οποίοι σηκώνουν το βάρος της αντιμετώπισης της Πανδημίας του νέου Κορονοϊού, δηλαδή των γιατρών, των νοσηλευτών και των λειτουργών της Υγείας εν γένει. Το εργασιακό περιβάλλον των επαγγελματιών Υγείας του ΕΣΥ, θέτει καθημερινώς ψυχοκοινωνικές, εργονομικές και φυσικοχημικές απειλές, οι οποίες, τώρα, πολλαπλασιάζονται λόγω των δραματικών επιπτώσεων της ιδιαίτερα λοιμογόνου συμπεριφοράς του νέου Κορωνοιού και των ειδικών μέτρων και μέσων που απαιτούνται για την αντιμετώπισή του. Ιδιαίτερα αρνητικός είναι ο αντίκτυπος του εργασιακού stress στην προσωπική και οικογενειακή ζωή του ιατρού και γενικότερα στην επιστημονική και στην ψυχοκοινωνική του συγκρότηση.
Για την ορθή διαχείριση του επαγγελματικού stress των ιατρών αλλά και όλων των επαγγελματιών Υγείας απαιτείται συνδυασμός ατομικών στρατηγικών αντιμετώπισης, κοινωνικής υποστήριξης και οργανωτικής δομής.
Τέλος, πρέπει να τονίσουμε πως το πεσμένο ανοσοποιητικό σύστημα, τα λοιμώδη και τα άλλα νοσήματα που καθιστούν τους συνανθρώπους μας με πρόβλημα χρήσης ή εξάρτησης από ουσίες ευπαθή ομάδα, απέναντι στον SARS-Cov-2, απαιτούν εγρήγορση και πολλαπλασιασμό του ενδιαφέροντος του κρατικού μηχανισμού για εκείνους, καθώς καθίστανται πιο ευπρόσβλητοι από τον ιό και με δυσμενέστερη πρόγνωση. Οι ίδιες οι συνθήκες χρήσης ουσιών μπορεί να αυξήσουν την πιθανότητα μετάδοσης του ιού, ενώ οι ουσιοεξαρτημένοι συμπολίτες μας έχουν δοκιμαστεί σκληρά και εξαιτίας του κοινωνικού αποκλεισμού ο οποίος αυξάνει τα συνδεόμενα με την Πανδημία προβλήματα. Στόχος μας είναι τα επιβεβλημένα μέτρα για την προστασία της δημόσιας υγείας και ο αναγκαίος
(αυτό-)περιορισμός όλων μας, να μην παρεμποδίσουν (στο μέτρο του δυνατού) την πρόσβαση των εξαρτημένων στις υπηρεσίες του ΚΕΘΕΑ. Γιατί, η Πανδημία του νέου κορονοϊού, κάποια στιγμή θα εξασθενίσει και θα φύγει, οι εξαρτήσεις όμως θα μείνουν, απαιτώντας τη συνέχιση της προσπάθειάς μας για την εξάλειψή τους. Η μάχη ενάντια στην COVID-19 δοκιμάζει τη συνολική αλληλεγγύη της κοινωνίας μας και απαιτεί την ανάληψη όχι μόνον της προσωπικής μας ευθύνης αλλά και της ευθύνης για τον συνάνθρωπό μας που η βιολογική ή η κοινωνική συγκυρία τον τοποθέτησε σε δυσμενέστερη θέση, ώστε να είναι, αυτή η μάχη, νικηφόρα.
*Ο Χρίστος Χ. Λιάπης MD,MSc,PhD είναι Ψυχίατρος, Διδάκτωρ Παν/μίου Αθηνών, Πρόεδρος του ΚΕΘΕΑ, με Μεταπτυχιακές Σπουδές στη Διοίκηση Υπηρεσιών Υγείας, καθώς και στη Διεθνή Ιατρική και τη Διαχείριση Κρίσεων Υγείας.
Ακολουθήστε το tameteora.gr στο Google News!
